Μονή Κορώνης, το μοναστήρι των Αγράφων που φαίνεται σαν κορόνα

Από τον κάμπο, όταν σηκώνεις το βλέμμα προς τα βουνά δυτικά της Καρδίτσας, ένα κτίσμα κάθεται πάνω στο ύψωμα σαν στεφάνι. Γι' αυτό, έγραψε το 1929 ο μητροπολίτης Θεσσαλιώτιδος, η Μονή Κορώνης πήρε το όνομά της: γιατί από μακριά μοιάζει με κορόνα. Ο αρχαιολόγος Αναστάσιος Ορλάνδος είχε πιο πεζή εξήγηση. Κορώνη στα αρχαία είναι η κουρούνα.

Από το 1123

Η μονή είναι χτισμένη γύρω στα 800 μέτρα, στις παρυφές των Αγράφων, ανάμεσα στον Μεσενικόλα και στο Μοσχάτο. Κατά την παράδοση ιδρύθηκε το 1123 από τον αυτοκράτορα Ιωάννη Β΄ Κομνηνό, εκεί όπου βρέθηκε η εικόνα της Παναγίας της Κορώνης. Στο σημείο αυτό είναι σήμερα το παρεκκλήσι της Παναγίας των Αγγέλων.

Το βυζαντινό μοναστήρι παρήκμασε και καταστράφηκε. Από αυτό σώζονται μόνο λίγα κομμάτια γλυπτού διακόσμου. Στις αρχές του 16ου αιώνα το ξαναέστησε ο Ανδρέας Μπούνος, όπως γράφει η κτητορική επιγραφή μέσα στον ναό. Μια άλλη επιγραφή λέει ότι τον ναό τον ζωγράφισε ο μοναχός Δανιήλ τον Αύγουστο του 1587. Το παρεκκλήσι προστέθηκε το 1735.

Σχολείο στα βουνά

Μετά το 1525, με τη συνθήκη του Ταμασίου, τα Άγραφα απέκτησαν καθεστώς αυτοδιοίκησης και έγιναν εκπαιδευτικό κέντρο για τους Έλληνες της Τουρκοκρατίας. Στη Μονή Κορώνης λειτούργησε σχολή του Γένους. Εκεί δίδαξαν, μεταξύ άλλων, ο Αναστάσιος Γόρδιος και ο Κοσμάς ο Αιτωλός.

Στα μέσα του 16ου αιώνα μόνασε εδώ ο Άγιος Σεραφείμ, που αργότερα έγινε μητροπολίτης Φαναρίου και Νεοχωρίου. Οι Οθωμανοί τον βασάνισαν και τον θανάτωσαν στις 4 Δεκεμβρίου 1601. Η κάρα του φυλάσσεται στο μοναστήρι, και η μνήμη του τιμάται κάθε 4 Δεκεμβρίου.

Η φωτιά του 1943

Στην Κατοχή η μονή βοήθησε την Αντίσταση. Στις 3 Δεκεμβρίου 1943 οι Γερμανοί έβαλαν φωτιά στον ναό. Κάηκαν βιβλία και στασίδια, αλλά το ξυλόγλυπτο τέμπλο, τα προσκυνητάρια και η εικόνα της Παναγίας γλίτωσαν χωρίς μεγάλες ζημιές. Από το 1967 η μονή είναι κηρυγμένη ιστορικό διατηρητέο μνημείο.

Τι θα δείτε

Το συγκρότημα είναι σχεδόν ορθογώνιο. Γύρω γύρω είναι τα διώροφα κελιά με τους ξύλινους εξώστες, και στη μέση της αυλής το καθολικό, ένας σταυροειδής εγγεγραμμένος ναός με τρούλο. Μπαίνοντας, δώστε χρόνο στις τοιχογραφίες του 1587 και στο τέμπλο που άντεξε τη φωτιά.

Πρακτικά

Η μονή απέχει περίπου 18 χιλιόμετρα από την Καρδίτσα, στον δρόμο προς τη Λίμνη Πλαστήρα. Γιορτάζει στις 8 Σεπτεμβρίου, στο Γενέσιο της Θεοτόκου, και στις 4 Δεκεμβρίου, στη μνήμη του Αγίου Σεραφείμ. Είναι μοναστήρι σε λειτουργία, οπότε ντυθείτε ανάλογα και σεβαστείτε τις ώρες της ακολουθίας.