Σέσκλο και Διμήνι: εκεί όπου ξεκίνησε η ζωή στα χωριά της Ευρώπης

Πριν από τις πόλεις, πριν από τους ναούς και τα θέατρα, υπήρξαν τα πρώτα χωριά. Μερικά από τα αρχαιότερα της Ευρώπης βρίσκονται στη Μαγνησία, λίγα λεπτά από τον Βόλο: το Σέσκλο και το Διμήνι.

Σέσκλο

Το Σέσκλο είναι από τους αρχαιότερους οργανωμένους οικισμούς της ηπείρου. Οι πρώτοι κάτοικοι εγκαταστάθηκαν εδώ τη 7η χιλιετία π.Χ. Καλλιεργούσαν τη γη, εξέτρεφαν ζώα και έφτιαχναν κεραμική με χαρακτηριστική κόκκινη διακόσμηση πάνω σε ανοιχτόχρωμο φόντο. Η σημασία του είναι τέτοια που έδωσε το όνομά του σε έναν ολόκληρο πολιτισμό της Νεολιθικής εποχής, τον «πολιτισμό του Σέσκλου».

Τον οικισμό τον ανέσκαψε πρώτος ο Χρήστος Τσούντας στις αρχές του 20ού αιώνα. Αργότερα, ο Δημήτριος Θεοχάρης συνέχισε τις ανασκαφές για χρόνια και έδειξε πόσο μεγάλος ήταν: μια ακρόπολη στον λόφο και γύρω της ένας εκτεταμένος οικισμός με σπίτια από πέτρα και πλίθρες.

Διμήνι

Νεότερο από το Σέσκλο, το Διμήνι κατοικήθηκε κυρίως την 5η χιλιετία π.Χ. Είναι γνωστό για την οργάνωσή του: ομόκεντροι περίβολοι γύρω από έναν κεντρικό χώρο δείχνουν μια κοινότητα με σχέδιο και κανόνες. Η κεραμική του, με σπείρες και μαιάνδρους, είναι από τις πιο αναγνωρίσιμες της ελληνικής Νεολιθικής.

Ο λόφος δεν εγκαταλείφθηκε μετά τη Νεολιθική. Στην περιοχή βρέθηκαν και θολωτοί τάφοι της Μυκηναϊκής εποχής, και κοντά στο Διμήνι έχει ανασκαφεί ένας μεγάλος μυκηναϊκός οικισμός. Κάποιοι ερευνητές τον συνδέουν με την Ιωλκό, την πόλη του Ιάσονα και της Αργώς.

Γιατί μετράνε

Σε αυτούς τους οικισμούς φαίνεται η στιγμή που οι άνθρωποι σταμάτησαν να μετακινούνται και έμειναν στον τόπο τους: έχτισαν σπίτια, οργάνωσαν κοινότητες, έγιναν χωριό. Ό,τι καταγράφουμε σήμερα στα χωριά της Θεσσαλίας έχει τις ρίζες του εδώ.

Ο θεσσαλικός κάμπος, με το νερό και τα εύφορα χώματά του, ήταν από τους πρώτους τόπους της Ευρώπης όπου έφτασε η γεωργία. Γι' αυτό η Θεσσαλία έχει τόσους νεολιθικούς οικισμούς, πολλοί από τους οποίους είναι απλώς χαμηλοί λόφοι στα χωράφια, οι «μαγούλες», όπως τους λένε στον κάμπο.

Επίσκεψη

Το Διμήνι απέχει λίγα χιλιόμετρα από το κέντρο του Βόλου και το Σέσκλο λίγο παραπάνω, προς τα δυτικά. Μπορείτε να δείτε και τα δύο το ίδιο πρωί. Ευρήματά τους εκτίθενται στο Αρχαιολογικό Μουσείο Βόλου, όπου οι νεολιθικές συλλογές δίνουν στα ερείπια το νόημα που από μόνα τους δύσκολα δείχνουν.

Ωράρια και εισιτήρια ανακοινώνονται από την αρμόδια Εφορεία Αρχαιοτήτων.