Από την Καρδίτσα, αν οδηγήσει κανείς προς τα δυτικά και περάσει τη λίμνη Πλαστήρα, ο δρόμος αρχίζει να σκαρφαλώνει. Σε λίγη ώρα ο κάμπος μένει πίσω και μπροστά απλώνονται τα Άγραφα, το νότιο κομμάτι της Πίνδου, που μοιράζεται ανάμεσα στον νομό Καρδίτσας και την Ευρυτανία.
Γιατί «Άγραφα»
Για το όνομα υπάρχουν διαφορετικές εκδοχές. Η πιο διαδεδομένη λέει ότι τα χωριά τους, απομονωμένα και δύσβατα, δεν «γράφονταν» στα φορολογικά κατάστιχα των κατακτητών. Όποια κι αν είναι η αλήθεια, η περιοχή διατήρησε για αιώνες μεγάλο βαθμό αυτονομίας και μια φήμη ανυπότακτου τόπου.
Στα χρόνια της Οθωμανοκρατίας τα Άγραφα ήταν έδρα ενός από τα πρώτα αρματολίκια, των ένοπλων σωμάτων που φύλαγαν τα περάσματα. Από αυτά τα βουνά βγήκαν αρματολοί και κλέφτες που τους τραγουδούν ακόμα τα δημοτικά τραγούδια της Ρούμελης και της Θεσσαλίας.
Το τοπίο
Τα Άγραφα δεν είναι ένα βουνό αλλά ένας ολόκληρος ορεινός όγκος, με κορυφές πάνω από τα 2.000 μέτρα, βαθιές χαράδρες και ποτάμια που κατεβαίνουν προς τον Αχελώο. Οι πλαγιές είναι καλυμμένες με έλατα και καστανιές, και ψηλότερα ανοίγουν αλπικά λιβάδια όπου ανεβαίνουν ακόμα τα κοπάδια το καλοκαίρι.
Είναι από τις πιο αραιοκατοικημένες περιοχές της ηπειρωτικής Ελλάδας. Πολλά χωριά έχουν λίγους μόνιμους κατοίκους τον χειμώνα, και ζωντανεύουν τον Αύγουστο, όταν γυρίζουν οι ξενιτεμένοι για τα πανηγύρια.
Τι θα βρείτε
Πέτρινα γεφύρια στα ποτάμια και στα ρέματα, πολλά από τα οποία στέκονται ακόμα, χτισμένα από μαστόρους που δούλευαν χωρίς σχέδια, μόνο με το μάτι και την πείρα. Χωριά με πέτρινα σπίτια και πλατείες με πλατάνια, όπου το καφενείο είναι συχνά και μαγαζί, και ταχυδρομείο. Μονοπάτια για πεζοπορία, από εύκολες βόλτες ανάμεσα σε χωριά μέχρι ορειβατικές διαδρομές στις κορυφές. Και μοναστήρια σε θέσεις με θέα που κόβει την ανάσα.
Στο φαγητό θα βρείτε ό,τι βγάζει το βουνό: κατσικάκι και αρνί, πίτες με χόρτα, τυριά από τα κοπάδια, τσίπουρο, και το φθινόπωρο κάστανα και μανιτάρια.
Με σύνεση
Τα Άγραφα είναι πραγματικό βουνό. Οι δρόμοι είναι στενοί και σε πολλά σημεία χωμάτινοι, η κάλυψη κινητού περιορισμένη και ο καιρός αλλάζει γρήγορα. Βάλτε βενζίνη πριν ανεβείτε, γιατί τα πρατήρια είναι λίγα. Ενημερωθείτε για την κατάσταση των δρόμων, ιδίως τον χειμώνα και μετά από δυνατές βροχές, και μην ξεκινάτε πεζοπορία χωρίς να ξέρετε τη διαδρομή. Η λίμνη Πλαστήρα είναι καλή βάση για όσους θέλουν να τα γνωρίσουν σε μια μέρα.
Φωτογραφίες
