Μονή Δουσίκου, το μοναστήρι του Αγίου Βησσαρίωνα πάνω από την Πύλη
Η Μονή Αγίου Βησσαρίωνος Δουσίκου, κοντά στην Πύλη Τρικάλων, ιδρύθηκε γύρω στο 1527–1535 από τον άγιο που έχτισε και το γεφύρι της Πύλης.
Όποιος έχει σταθεί στο γεφύρι της Πύλης έχει δει, χωρίς να το ξέρει, το έργο του ίδιου ανθρώπου που έχτισε ένα από τα μεγαλύτερα μοναστήρια της Θεσσαλίας. Ο Άγιος Βησσαρίων, μητροπολίτης Λαρίσης τον 16ο αιώνα, έφτιαξε το γεφύρι πάνω από τον Πορταϊκό και, λίγα χιλιόμετρα νοτιότερα, τη Μονή Δουσίκου.
Το Δούσικο και το όνομα του αγίου
Το χωριό κάτω από τη μονή λεγόταν Δούσικο ως το 1955, όταν μετονομάστηκε σε Άγιος Βησσαρίων. Είναι χτισμένο στα 230 μέτρα, στις πλαγιές που ανεβαίνουν από τον κάμπο των Τρικάλων προς τα βουνά, και ανήκει στον Δήμο Πύλης. Η μονή είναι πιο ψηλά, μέσα στο δάσος, με θέα προς τον κάμπο.
Ένα μοναστήρι πάνω σε ερείπια
Ο Βησσαρίων καταγόταν από την περιοχή. Ίδρυσε τη μονή ανάμεσα στο 1527 και το 1535, πάνω στα ερείπια ενός παλαιότερου μοναστηριού του 13ου ή 14ου αιώνα, αφιερωμένου στον Χριστό. Το πρώτο καθολικό το έχτισε ο ίδιος.
Τα επόμενα χρόνια η μονή μεγάλωσε τόσο, ώστε η παράδοση μιλά για 365 κελιά, ένα για κάθε μέρα του χρόνου. Ο αριθμός είναι μάλλον συμβολικός, δείχνει όμως πόσο μεγάλη ήταν η μοναστική κοινότητα. Η τράπεζα, η αίθουσα όπου έτρωγαν οι μοναχοί, χτίστηκε το 1682. Η μονή είχε και πλούσια βιβλιοθήκη, με χειρόγραφα που έχουν καταγραφεί και μελετηθεί από ερευνητές.
Οι τοιχογραφίες
Το καθολικό διατηρεί τοιχογραφίες της Κρητικής Σχολής, που αποδίδονται στον ζωγράφο Τζώρτζη, έναν από τους σημαντικότερους αγιογράφους του 16ου αιώνα. Είναι η ίδια ζωγραφική παράδοση που συναντά κανείς στα μοναστήρια των Μετεώρων και του Αγίου Όρους: λιτά πρόσωπα, σκούρο φόντο, μεγάλη σοβαρότητα.
Στη μονή φυλάσσεται και η κάρα του Αγίου Βησσαρίωνα. Ο ίδιος όρισε στη διαθήκη του τον τρόπο που διοικείται το μοναστήρι, και η μονή εκλέγει ακόμα ηγούμενο σύμφωνα με αυτή.
Πώς θα πάτε
Από τα Τρίκαλα παίρνετε τον δρόμο για την Πύλη, περίπου 20 λεπτά. Συνδυάστε τη μονή με το γεφύρι και την Πόρτα Παναγιά, τη βυζαντινή εκκλησία στην άλλη όχθη του ποταμού, που είναι συνδεδεμένη με τη μονή.
Για την επίσκεψη χρειάζεται σεμνό ντύσιμο. Οι ώρες επισκεπτηρίου αλλάζουν ανάλογα με την εποχή και τις ακολουθίες, οπότε καλό είναι να ρωτήσετε πριν ανεβείτε. Τον Οκτώβριο τα πλατάνια του Πορταϊκού κιτρινίζουν και ο δρόμος ως την Ελάτη γίνεται από τους ωραιότερους της Θεσσαλίας.
