Όταν οι περισσότεροι σκέφτονται τον Όλυμπο, φαντάζονται το Λιτόχωρο, το φαράγγι του Ενιπέα, τη θάλασσα της Πιερίας από κάτω. Το βουνό όμως έχει και δεύτερο πρόσωπο. Η νότια και δυτική του πλευρά ανήκει στη Θεσσαλία, στον νομό Λάρισας. Από εκεί η ανάβαση είναι πιο ήσυχη, τα χωριά πιο ψηλά και η θέα ανοίγει προς τον θεσσαλικό κάμπο.
Ένα βουνό στο σύνορο
Ο Όλυμπος υψώνεται στα όρια της Θεσσαλίας με τη Μακεδονία και χωρίζει τους νομούς Λάρισας και Πιερίας. Είναι συμπαγής ορεινός όγκος, περίπου 600 τετραγωνικά χιλιόμετρα, σχεδόν κυκλικός, με περίμετρο γύρω στα 150 χιλιόμετρα. Η ψηλότερη κορυφή του, ο Μύτικας, φτάνει τα 2.917,7 μέτρα. Είναι το ψηλότερο βουνό της Ελλάδας και το δεύτερο των Βαλκανίων, λίγα μόλις μέτρα πίσω από τη Ρίλα της Βουλγαρίας.
Το 1938 έγινε ο πρώτος Εθνικός Δρυμός της Ελλάδας. Το όνομά του ίσως είναι προελληνικό και, κατά μία ερμηνεία, σήμαινε απλώς «βουνό».
Η θεσσαλική πλευρά
Στις νοτιοδυτικές υπώρειες βρίσκονται τα χωριά Συκαμινέα και Καρυά, ενώ στα δυτικά τα όρια του βουνού σημαδεύουν η Μονή Αγίας Τριάδας Σπαρμού και το χωριό Πύθιο. Στα βορειοδυτικά βρίσκεται ο Κοκκινοπηλός, βλαχοχώρι στις πλαγιές του βουνού.
Δυτικότερα, στα 1.180 μέτρα, το Λιβάδι είναι η μεγάλη κωμόπολη της περιοχής, και από κάτω η Ελασσόνα με την Παναγία Ολυμπιώτισσα. Στα ανατολικά, η χαράδρα της Ζηλιάνας χωρίζει τον μεγάλο Όλυμπο από τον Κάτω Όλυμπο, εκεί όπου βρίσκονται η Ραψάνη και τα αμπέλια της.
Πάγοι, χαράδρες, θεοί
Πριν από περίπου ένα εκατομμύριο χρόνια, παγετώνες σκέπαζαν τον Όλυμπο. Αυτοί έσκαψαν τα οροπέδια και τις κοιλότητες που βλέπουμε σήμερα, και τα νερά τους μετέφεραν πέτρες ως τη θάλασσα. Το αποτέλεσμα είναι ένα βουνό με βαθιές χαράδρες και δεκάδες κορυφές πάνω από τα 2.000 μέτρα.
Για τους αρχαίους Έλληνες, εκεί πάνω, πάνω από τα σύννεφα, ζούσαν οι δώδεκα θεοί. Η κορυφή δεν πατήθηκε τεκμηριωμένα παρά το 1913, όταν ο κυνηγός Χρήστος Κάκκαλος από το Λιτόχωρο οδήγησε στον Μύτικα δύο Ελβετούς, τον φωτογράφο Φρεντ Μπουασονά και τον Ντανιέλ Μπο-Μποβί.
Ο Όλυμπος και ο Κίσσαβος
Από τον θεσσαλικό κάμπο ο Όλυμπος φαίνεται μαζί με τον απέναντι Κίσσαβο, και η λαϊκή παράδοση τους έφερε σε κόντρα. «Ο Όλυμπος κι ο Κίσσαβος, τα δυο βουνά μαλώνουν», λέει το κλέφτικο τραγούδι, ποιο θα ρίξει βροχή και ποιο χιόνι. Ανάμεσά τους ανοίγει η κοιλάδα των Τεμπών.
Τον Οκτώβριο οι ψηλές κορυφές παίρνουν συνήθως τα πρώτα χιόνια. Αν ανεβείτε στα χωριά της θεσσαλικής πλευράς, πάρτε ζεστά ρούχα και ελέγξτε τον καιρό: το βουνό αλλάζει γρήγορα διάθεση.
